ASMBS (Amerikan Metabolik ve Bariatrik Cerrahi Derneği) başkanı Dr.John Morton, “Obezite cerrahisi geçiren hastalara yazılan ilaçlardaki azalma oranı, aynı zamanda cerrahiden sonra yandaş hastalıklardaki düzelmeyi gösteriyor.” diyor.

Bariatrik cerrahinin sağlık harcamaları üzerine etkisi konusunda daha önce yapılan çalışmalar incelendi. Bunların birinde, 1999-2005 arasındaki tahmin edilen bariatrik cerrahi maliyetleri 17000-26000 dolar arasındaydı, bu maliyet sağlanan kazanımlarla 2 ila 4 yıl sonra dengeleniyordu. (Am J Manag Care 2008;14:589-596)

2002-2008 yılları arasında obezite cerrahisi geçiren 30.000 obez hastayı değerlendiren diğer bir çalışmaya göre; obezite cerrahisi uzun vadede sağlık harcamalarını azaltmıyordu. (JAMA Surgery 2013;148:555-562) Ama Dr.Morton bu çalışmanın, akredite edilmiş bariatric cerrahi merkezlerinden farklı yerlerde yapılan ve laaproskopik olmayan ameliyatları da içerdiğini, oysa uzmanlaşmış merkezlerin ve laparoskopik yaklaşımın komplikasyonları ve maliyetleri düşürdüğünü, üstelik çalışmanın takip oranının sadece % 7 olduğunu belirtmektedir.

Yeni çalışmada, araştırmacılar 2007-2008 arasında obezite tanılı hastaların ilaç bedellerini incelediler. 2700 laparoskopik bariatrik cerrahi geçiren hastanın tutarlarını, 2700 tane cerrahi geçirmeyen hastanınkiyle karşılaştırdılar. Bu hastaların 4 yıllık takip oranı % 100 idi. Çalışmaya inflamatuar barsak hastalığı, kolit, kanser veya farklı sindirim sistemi hastalığı olan hastalar dahil edilmedi.

İki hasta grubu hemen hemen denkti, fakat cerrahi geçiren grupta kardiyovasküler hastalığı olanlar (% 65.9 a karşılık % 56.7), reflüsü olanlar (%24.7 ye karşılık % 11.1) ve uyku apnesi olanlar (% 39.6 ya karşılık % 18.7) daha fazlaydı. Yani, cerrahi geçiren grupta yandaş hastalık oranları daha yüksekti.

Cerrahi grubunun ameliyattan sonraki ilk yılda ilaç harcamaları daha yüksekti. (3.098 dolara karşılık 2.303 dolar.) Fakat sonraki 3 yılda daha düşüktü. 4 yılda cerrahi geçirenlerde ilaç maliyetleri 8441 dolarken, geçirmeyenlerde 9900 dolardı. 4 yıllık analizde, cerrahi geçirenlerin ilaç maliyetleri % 22.6 oranında düşmüştü.

Bu azalma daha az antidiyabetik, daha az antihipertansif ve kalp-damar ilacı kullanımından kaynaklanıyordu. Cerrahi geçirenlerde kalp-damarla ilgili ilaç kullanımı + 42’den 40’a düşerken, geçirmeyenlerde % 34’den % 46’ya çıkmıştı. Yani ameliyat geçirmeyen grubun hastalıkları daha da ağırlaşmıştı. Aynı eğilim tansiyon ilaçlarında ve antidiyabetik ilaçlarda da geçerliydi.

İlk yıldaki ilaç maliyetlerindeki artış mide koruyucu ilaçlar ve vitamin destekleriyle açıklanabilir. Yani aslında ilk yılda da antidiyabetik ve antihipertansif kullanımı azalmaktadır, ancak bu diğer ilaçlar tarafından maskelenmiştir.

Obezite cerrahisi aynı zamanda hastaların kullandığı toplam ilaç miktarlarını da etkilemektedir. 4 yıllık süreçte cerrahi geçiren grupta şeker ilacı kullanımı % 74 azalmıştır. Antihipertansiflerde % 48.4, kalp ilaçlarında ise % 48.9 azalma olmuştur. Bu çalışma, obezite cerrahisinin ilaç maliyetlerinde dramatik azalma sağladığıyla ilgili ilk büyük çalışmadır ve hükümetlerin sağlık yatırımlarını planlarken obezite cerrahisine özel önem vermeleri gerektiğini göstermiştir. Çalışma Obesity Week 2014 (abstract a103)’de sunulmuştur.